Πέμπτη, 19 Απριλίου 2012

Τελικά είναι Στήλες ή Στύλοι του Ολυμπίου Διός;



Έρχεσαι από τη Συγγρού φουλαριστός με κατεύθυνση προς Αθήνα και νάτες οι κολόνες που σου γνέφουν ότι έφθασες! Τελειώνεις το σουλάτσο σου στη Διονυσίου Αεροπαγίτη απολαμβάνοντας το ομορφότερο κομμάτι της πόλης και νάτες πάλι απέναντι οι κολόνες να σε ξεπροβοδίσουνε. Αλλά πες μου ειλικρινά: έχεις μπει ποτέ στον κόπο να τους αποδόσεις τη σημασία που τους πρέπει και να τις δεις από κοντά; Και θα σου το παραδεχτώ κι εγώ ανερυθρίαστα: μέχρι προημερών, είχα τις κολόνες για ασήμαντες κομπάρσες στις διαδρομές μου και μήτε μου 'χε περάσει από το μυαλό ν'ασχοληθώ με την πάρτι τους.


Αλλά υπάρχουν κάποια πρωινά που ξυπνώ με διάφορες αγωνίες. Και δεν σου μιλώ για τις οικονομικές, τις πολιτικές, τις συναισθηματικές ή τις υπαρξιακές αγωνίες, αλλά για ακόμα πιο παιδευτικές, τύπου "είναι η Ζυρίχη ή η Βέρνη πρωτεύουσα της Ελβετίας;", "το αβγό γράφεται με βήτα ή με ύψιλον;", "τι σημαίνουν τα αρχικά ΟΚ;" και πολλά άλλα τέτοια ζητήματα που πολύ με ταλαιπωρούν κατά καιρούς. Προ ημερών λοιπόν πετάχτηκα από το κρεβάτι με το βασανιστικό ερώτημα: είναι εντέλει στήλες ή στύλοι;  


Άνοιξα λεξικά, γουικιπίντιες και ιστοσελίδες φιλολογικού περιεχομένου (δεν μπορείς να φανταστείς το εύρος των συζητήσεων για την ορθογραφία του "ροδάκινου" ή τον τρόπο γραφής ξενικών λέξεων) αλλά οι απόψεις διίσταντο. Οι περισσότεροι πάντως επιμένουν πως το σωστό είναι "στύλοι", διότι η λέξη "στήλες" χρησιμοποιείτο στην αρχαιότητα για λίθινες κατασκευές που χρησίμευαν για την αναγραφή νόμων, ψηφισμάτων και κυρίως για επιτύμβιες επιγραφές.


Εξάφνου το θέμα με τις κολόνες άρχισε να με ιντριγκάρει πολύ. Και επειδής το πτηνό αρέσκεται πολύ στο κόνσεπτ "Αθηναίος τουρίστας στην Αθήνα", βούτηξε τη φωτογραφική και βρέθηκε να μετράει στύλους κάτω από τον ανοιξιάτικο αττικό ουρανό. Για να ξεύρεις κι εσύ, δεκαπέντε είναι όρθιοι και ένας στρωματσάδα -διότι σε μία μεγάλη αντάρα του 1853, τον επήρε και τον εσήκωσε τον 16ο στύλο και τον έχουμε πλέον οριζοντιωμένο.


Από κοντά πάντως, οι στύλοι είναι πολύ πιο ιμπρέσιβ, καθώς ουχί μόνον είναι θεόψηλοι (περίπου 17 μέτρα), αλλά διαθέτουν και υπέροχα κορινθιακού ρυθμού κιονόκρανα που στην εποχή τους είχανε κάμει μεγάλο σουξέ. Σε σημείο που ο Σύλλας (γνωστό λαμόγιο της Ρώμης) όταν πέρναγε από εδώ, αντίς να πάρει κάνα μαγνητάκι ή τίποτις τσολιαδάκια για σουβενίρ, έπιασε και βούτηξε δύο στύλους και τους πήγε στη Ρώμη να διακοσμήσει το Ναό του Δία στο Καπιτώλιο μη-χειρότερα. Οι δύο αυτοί στύλοι αποτέλεσαν το πρότυπο για τη διάδοση του κορινθιακού ρυθμού στην αιώνια πόλη.


Το πιο εντυπωσιακό φακτ πάντως είναι πως ο ναός ετούτος υπήρξε ο μεγαλύτερος στον αρχαιοελληνικό κόσμο. Η ανέγερση ξεκίνησε επί Πεισίστρατου τον 6ο αιώνα π.Χ., αλλά επειδής ΚΠΣ δεν είχανε τότες, έμεινε ημιτελής για πολλά χρόνια. Αποπερατώθηκε μόλις τον 2ο αιώνα μ.Χ. από τον φιλέλληνα ρωμαίο αυτοκράτορα Αδριανό και στις πρώτες του εκείνες δόξες, διέθετε χρυσελεφάντινο άγαλμα του Δία στο εσωτερικό και πλήθος αγαλμάτων στα αετώματα και στον περίβολο.  


Τίποτις από τα παραπάνω δεν διεσώθη. Ο ναός καταστράφηκε από κάποιον σεισμό (μάλλον / ίσως / δεν παίρνουμε και όρκο) κατά τους βυζαντινούς χρόνους και τα ερείπιά του χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή άλλων κτηρίων.


Από τις 104 κολόνες, έχεις σήμερα 15+1. Που παρότι από τα πλέον υποτιμημένα μνημεία της Αθήνας, στέκουν αγέρωχες εν τω μέσω της πόλης και σε χαιρετίζουν κάθε φορά που περνάς. Ακόμα κι αν σπανίως τους απευθύνεις την προσοχή σου.  

19 σχόλια :

  1. apistefto! ki ego eki imuna xtes! teleio post! marese!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αχ αυτοί οι στύλοι, στήλες άλατος έχουν μείνει με αυτά που βλέπουν τριγύρω!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Εξαιρετικές οι απορίες σου ;)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Θα πρότεινα Πύλες του Ολυμπίου Διός σαν homage στον Κώστα Χαρδαβέλλα, τον άνθρωπο που αποκάλυψε ότι η μάχη του Μαραθώνα κερδήθηκε ύστερα από χρονομεταφορά και παρέμβαση ειδικά εκπαιδευμένων Αμερικανών πεζοναυτών την κρίσιμη στιγμή, που κατατρόπωσαν τους Πέρσες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. κοίτα, από την στιγμή που είναι κίονες δεν μπορεί παρά να είναι στύλοι. Επίσης ο ναός αποπερατώθηκε τον 2ο μ.Χ. αιώνα και όχι π.Χ.

    όσο για το λίνκ του gerasimos από επάνω δεν έχω λόγια!!!

    Καλή σου μέραααα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. @marcella, χαίρομαι που σου άρεσε! Προσπαθώ κι εγώ ο κακομοίρης να αντιστέκομαι στην περιρρέουσα κατάθλιψη και να λειτουργώ ως τουρίστας στην Αθήνα.

    @tremens, κάμουν όμως κι αυτές τη σθεναρή αντίστασή τους.

    @renata, όπως έλεγε και η Γετρούδη Στέιν, σημασία δεν έχουν οι εύστοχες απαντήσεις αλλά οι εύστοχες ερωτήσεις.

    @gerasimos, τρελό ρισπέκτ σε εσένα, στο λινκ και στο Χαρδαβέλλα. Εντάξει, και στους αμερικανούς πεζοναύτες. God bless America!

    @mahler76, η χρονολογία διορθώθηκε! Το κοινό αυτού του blog είναι ΚΑΙ παρατηρητικό ΚΑΙ πολύ ιντελεκτουέλ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Στύλοι, όπως οι στύλοι της ΔΕΗ...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Καλαμιά στον Κάμπο19 Απρ 2012, 5:29:00 μ.μ.

    Κοίτα, ο Πιγκουίνος είναι ένα εντυπωσιακό, ιδιαίτερο και ξεχωριστό πτηνό.
    Είναι λοιπόν απολύτως φυσιολογικό, σαν Πιγκουίνος να έχεις ιδιαίτερες και ξεχωριστές υπαρξιακές αναζητήσεις.
    Εύγε, λοιπόν, όχι μόνο για το θέμα που διάλεξες αλλά και για τον εντυπωσιακό τρόπο που το ανέλυσες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Ορίστε, μάθαμε και κάτι σήμερις και δεν πήγε στράφι η μέρα! Ευχαριστούμε πτηνό :-)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Στύλοι είναι, αλλά όπως και να το πει κανείς παραμένουν πανέμορφοι!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Δε με έπιασες αδιάβαστη όμως οφείλω να ομολογήσω ότι η χάρη και η ξενοιασιά μεταξύ τυρου και αχλαδιού ανάρτησή σου έδωσε ρέστα!
    Σε καταννοώ απόλυτα...!
    Και το δικό μου κεφάλι ταλανίζουν κάτι τέτοια βαθύτατα φιλοσοφικά ερωτήματα... εν μέσω μπεσαμέλ και μαρέγκας.
    Οσο για το φωτογραφικό ρεπορτάζ... πολύ καλό!!!
    Καλό σου βράδυ πετούμενο!! :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Τόσες φορές περνάμε μπροστά απο τους Στύλους και δεν τους προσέχουμε. Ωραίες, έκτακτες θα έλεγα, οι φωτογραφίες και οι πληροφορίες.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Α! Και κάτι άλλο. Γράφεις ότι ο ναός ήταν "ο μεγαλύτερος στον αρχαιοελληνικό κόσμο", πώς ήταν ο μεγαλύτερος, όντας ημιτελής; Αφού όμως ολοκληρώθηκε τον 2ο μ.Χ. αιώνα, δεν τίθεται θέμα ύπαρξης "αρχαιο-ελληνικού" κόσμου γιατί η ελλάδα τότε ήταν ανήκε στο Ρωμαϊκό κόσμο

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. @nikatsu, στύλοι όπως και οι στυλοί. :)

    @Καλαμιά στον Κάμπο, πρέπει να σου αποκαλύψω ότι δουλεύω πλέον για τον ΕΟΤ. Έναντι ενός συμβολικού (six digits) ποσού, θα αφιερώσω ποστς στο μεγαλείο του ελληνικού πνεύματος και του ελληνικού κάλλους. Επίσης, προτίθεμαι να αφιερώσω ποστς στους ελληνικούς κάλους.

    @Fri, το πτηνό επιτελεί σπουδαίο επιμορφωτικό έργο. Διαπλάθει παίδες. Ενίοτε και κουλουράκια.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. @Αθηνά, είναι όντως υπέροχοι από κοντά. Παρότι είμαι κατά γενική ομολογία καταπληκτικός φωτογράφος, παραδέχομαι ότι αδικούνται οι στύλοι στις φωτό.

    @ΛΙΑΚΑΔΑ, βλέπω ότι ποτέ δεν έρχεσαι στο μάθημα αδιάβαστη! Μπράβο παιδί μου! Θα γίνεις σπουδαία όταν μεγαλώσεις.

    @Μαρίνα, παρότι για πολλούς αιώνες, ημιτελής, ήταν ο μεγαλύτερος ως χωροθέτηση (εκατόν τόσες κολόνες και 96 μέτρα μήκος). Όταν εντέλει ολοκληρώθηκε ήταν ο μεγαλύτερος ναός σε ολόκληρη την Ελλάδα. Και παρέμεινε μεγαλύτερος για όλη τη Ρωμαϊκή περίοδο. Μετά φτιάχτηκε το Mall.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Το ότι έχουμε διαφορετικές απόψεις σχετικά με το τέλος της "αρχαιο-ελληνικής" περιόδου και την αρχή της Ρωμαϊκής-Ελληνιστικής-Βυζαντινής αργότερα εποχής δεν σημαίνει ότι θα εισπράτει ο αναγνώστης σου και ειρωνείες "μετά φτιάχτηκε το Mall". Κρίμα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Βρε Μαρίνα! ΜΑΡΙΝΑΑΑΑ! Χιουμοράκι ήτο για το μέγεθος των κτηρίων! Να πέσει η κολόνα να με πλακώσει αν ειρωνευόμουν έτσι τους αναγνώστες μου! Που τους αγαπάω και τους προσέχω και τους έχω στα ώπα-ώπα! Και το σχόλιό σου περί ιστορικών περιόδων ήταν φυσικά απόλυτα ορθό. Με παρεξηγήσατε λέμε!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. Καλά μη στενοχωριέσαι..δεν σε παρεξηγώ πολύ και πλέον..Εκανα και λάθος στο σχόλιό μου "Ελληνιστική-Ρωμαϊκή-Βυζαντινή" έπρεπε να γράψω..

    Ξαναδιαβάζοντας το κείμενό σου, μένω στο "τουρίστας στην Αθήνα", όπως και εσύ έχω πάρει μία κάμερα και τρέχω..να ξεφύγουμε απο την όλη μίζερη αστάθεια.
    Καλό σβκ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. Μ' αρεσει που ειμαστε στο ιδιο μηκος κυματος αγαπητο πτηνο! Κι εγω την τουριστρια στην Αθηνα παριστανω, έστω και ανευ καμερας ;)

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Κάνε μου λιγάκι τσίου.

Πιγκουίνος

Ιστολόγια υπάρχουν πολλά. Πτηνολόγιο όμως, ένα!

Life-Style

Popular Posts